Het is slecht, maar geen rampzalig nieuws voor ASML dat TSMC voorlopig af ziet van het kopen van de peperdure High NA EUV machines. Het zegt voorlopig zonder te kunnen. Intel, Micron, SK Hynix en Samsung hebben de nieuwste ASML machines wel al in gebruik, of in bestelling.
TSMC maakt stappen met packaging, waardoor het meer, beter en langer gebruik kan maken van zijn bestaande machines en technieken en (nog!) geen High NA EUV nodig heeft. Toeval of niet - ASML en TSMC kennen elkaar door en door - Veldhoven wil ook in packaging.
Ach, TSMC wil gewoon korting, suggereren zowel Bloomberg als Rothschild. Citi ziet alvast geen impact op de cijfers. Toch hebben ASML en wij beleggers iets om over na te denken:de techniek is het punt niet, maar hoe economisch rendabel zijn de nieuwste en komende machines?
TSMC: "ASML High NA EUV machines zijn te duur"
TSMC Says ASML’s Latest Chipmaking Gear Is Too Pricey to Use, aldus Bloomberg. In het artikel suggereert het persbureau overigens dat het ook een ordinaire onderhandelingstactiek kan zijn van de Taiwanezen. Ze willen gewoon een lagere prijs voor die monsters van High NA EUV machines - hier hebt u de folder - van ongeveer (een whopping) $400 miljoen per stuk.
“We continue to be able to harvest the benefit from current EUV,” TSMC Deputy Co-Chief Operating Officer Kevin Zhang told reporters, adding that the next-generation high-NA EUV machines are “very, very expensive.”
Misschien dat Elon Musk wel High NA EUV-machines van ASML kan kopen voor zijn nog te bouwen Terafab...? TSMC zegt ze in ieder geval tot 2029 niet nodig te hebben. Te duur. Met een nieuwe techniek denkt het bedrijf, dat overigens wel voor grote investeringen staat en daar horen zeker ook EUV-machines bij, nog wel even voort te kunnen.
U hebt het nieuws gezien en dit roept de nodige vragen op en behalve dat er risico's zijn, ontstaan er ook meteen weer kansen. Het geheime woord van de dag lijkt in ieder geval... packaging. Dat verklaart misschien meteen waarom ASML heeft aangegeven ook in packaging te willen zonder dit overigens verder te specificeren.
"TSMC wil misschien wel afdwingen bij ASML"
Onwillekeurig gaan hierbij onze gedachten uit naar het vandaag zo fraai cijferende Besi, dat zich volgens de beurs tamtam in de warme (packaging) belangstelling kan verheugen van Applied Materials en Lam Research - ondanks de torenhoge waardering van Besi. En wie weet kijken er nog meer partijen begerig toe. Paul reageert op deze X-post met:
Slimmere ontwerpen op basis van bestaande Low NA EUV is natuurlijk een mooie winst, maar de echte magie voor kosten/prestatie/energieverbruik (watt) zit op dit moment meer in het combineren van verschillende onderdelen binnen een chip en het verbinden van chips met elkaar... Oftewel: advanced packaging
Bloomberg suggereert dus dat TSMC misschien iets van de prijs wil afpietsen. Yahoo Finance ziet wel degelijk risico:
TSMC's stance could influence how other major chipmakers think about the timing of High-NA EUV adoption and the cadence of orders for ASML's newest systems. For investors tracking ASML, the key questions now concern the mix between mature and cutting edge tools in upcoming demand and how that mix shapes ASML's product roadmap and customer discussions over the rest of the decade.
Gelukkig heeft ASML de geheugenchippers nog
Behalve die van Besi verwerkt de beurs vandaag ook (fraaie) cijfers van chipmachinefabrikant Lam Research en de Koreaanse geheugengigant SK Hynix. En wij weten intussen dat de Koreanen - grootste collega-geheugenchippers Samsung en Micron kunnen er ook wat van - in ieder geval in Q1 flink bestelden in Veldhoven, waaronder wel die High NA EUV-machines.
Het is duidelijk te zien aan de Q1-omzetverdeling van ASML en zie ook dat het aandeel van Taiwan - ofwel TSMC dus - flink toenam. Dat wil nog niet zeggen dat de chipfabrikant flink aan het shoppen is geslagen, want u ziet ook dat er beduidend minder vraag uit China was. U weet waarom.
Techniek is probleem niet, maar is het economisch rendabel?
Intel is de andere High NA EUV machine-gebruiker en dat is met Micron,SK Hynix en Samsung het hele High NA EUV klantenbestand van ASML. TSMC staat ook in onderstaand plaatje ondanks die weigering. Reden tot paniek is er niet. Zoals u in die X-posts leest, zijn ASML en TSMC al decennia twee handen op één buik en ASML is ook van levensbelang voor TSMC.
Sterker nog, TSMC heeft ASML altijd ondersteund bij de ontwikkeling van EUV. Het loopt echt niet weg als klant en uitstel hoeft nog geen afstel te betekenen. Misschien is het bericht ook niet eens zo verrassend. Al bij het uitkomen van de High NA EUV machines klonken er al sceptische geluiden over de prijs, want de techniek staat buiten kijf.
Het moet alleen wel economisch rendabel zijn! ASML zelf rekent decennia vooruit. Het denkt al na over technieken waarbij zelfs niet meer in nanometers wordt gerekend, maar in atomen. Hoe duur en groot worden die machines wel niet, kan iemand ze nog betalen en rendabel laten draaien? Wat dat betreft is deze beslissing van TSMC wel een schot voor de boeg.
"Geen significante impact op de financiële verwachtingen"
Frank Vranken van Edmond de Rothschild zegt ook dat TSMC wellicht probeert af te dingen en stelt dat het concern vroeg of laat de Tadej Pogačar onder de chipmachines keihard nodig heeft. Citi is de eerste zakenbank die reageert en spreekt van een storm in een glas water? ABM Financial News:
"TSMC-topman Kevin Zhang heeft de High NA EUV-tools van ASML opnieuw publiekelijk afgewezen, voornamelijk vanwege de prijs […] Zhang heeft dit in het verleden vaker gedaan; hij toonde zich al eerder voorzichtig over de acceptatie van High NA", aldus analist Andrew Gardiner.
Volgens Gardiner lieten Intel en Samsung zich positiever uit over High NA. "We verwachten geen significante volumes voor High NA tot 2028", aldus Gardiner en pas hoge volumeproductie vanaf 2029. "In contrast met Bloomberg dat claimt dat ASML dit al in 2027 en 2028 verwacht. Wij zien geen significante impact op de financiële verwachtingen", aldus Citi.
Gelukkig is er nog volop fantasie in ASML
Wat prestige en publiciteit betreft is dit slecht nieuws voor ASML, dat uitgerekend zijn grootste en misschien wel meest trouwe klant en zeker zijn belangrijkste partner voorlopig zijn nieuwste machines niet koopt. China is al weggevallen als (High NA) EUV-klant en valt wellicht in de toekomst helemaal weg, als China het ook lukt óm. U weet wat wij bedoelen.
Dit zijn grote teleurstellingen, maar ook dat hoort bij beleggen - zelfs bij bedrijven met een enorme moat zoals ASML en eigenlijk ook TSMC zelf. Ongetwijfeld koopt TSMC wel gewone EUV en wellicht ook DUV machines, want het bedrijf moet ook uitbreiden en investeren. Of ASML moet ook een keer Dolle Dwaze Dagen of een mooie kortingsactie doen.
Wij denken van niet. Toen het bedrijf vorige week zijn prima cijfers bekend maakte, was het al in de wetenschap van wat wij nu ook weten. Ook zonder dat TSMC haar beste en duurste machines koopt, ziet de toekomst er zonnig uit. De joker is dat Musk op een shopping spree gaat. Of dat ASML op Besi biedt.
Arend Jan Kamp heeft een long-positie in ASMLDit artikel mag niet worden beschouwd als individueel beleggingsadvies. Heeft u naar aanleiding van dit artikel een vraag? Stuur dan een mail naar redactie@stockwatch.nl. Wij doen ons best om deze zo snel mogelijk te beantwoorden.
